Stichting Jan Exploitatie Maatschappelijke Doelen

Ondanks beperkingen mogelijkheden

Dit is Jan. Best een leuke man om te zien. Jan heeft een niet zichtbare handicap waardoor hij jaren geleden ernstig in de problemen kwam. Jan ging op jeugdige leeftijd van tehuis naar tehuis met de diagnose ADHD en licht verstandelijke beperking. Daarnaast was er sprake van ongeremd, onaangepast en antisociaal gedrag. Uiteindelijk ging hij met ambulante woonbegeleiding samenwonen met een meisje met ook een licht verstandelijke beperking. Omdat Jan een vlotte babbel had, werd er gedacht dat Jan het wel begreep en kon en dat betrokken familieleden veel te bezorgd waren. Door zijn toenmalige woonbegeleiders werd Jan, net als door vele anderen, overvraagd en overschat.

In 2008 ging het helemaal mis met Jan. Jan was inmiddels verslaafd aan alcohol en gokken. Daardoor betaalde hij zijn rekeningen niet meer waardoor hij in financiële problemen raakte en dreigde hij samen met zijn toenmalige vriendin op straat gezet te worden. Jan was het spoor totaal bijster en belande verward in een opname bij de GGZ.

Jan kreeg een curator aangewezen en woonde tijdelijk bij familie die moeite hadden om een passende woonplek en werk/dagbesteding voor hem te vinden omdat niet echt goed duidelijk was wat Jan nu precies mankeerde. Hij hoorde niet binnen de GGZ maar ook niet binnen de 24 uurs gehandicaptenzorg maar had wel intensieve begeleiding nodig. Een licht verstandelijke beperking en ADHD moesten toch niet zulk complex gedrag en bijbehorende problemen geven?

Na jaren van de nodige onbegrijpelijke escalaties kwam dan uiteindelijk op veel latere leeftijd, wat gebruikelijk is bij onze doelgroep, de diagnose. Jan heeft een licht verstandelijke beperking, een disharmonisch ontwikkelingsprofiel en een aanverwante stoornis van autisme. Helemaal geen ADHD en de medicatie (Ritalin) werd dan ook snel afgebouwd en Jan kwam binnen de 24-uurs intensieve gehandicaptenzorg op een beschermd terrein terecht.

Al snel werd duidelijk dat Jan daar niet helemaal op zijn plaats zat. Zeker omdat Jan naast beperkingen ook vaardigheden en capaciteiten heeft die niet volledig tot ontplooiing kwamen. Jan had het gevoel dat hij werd geremd door zijn omgeving, dat hij geen toekomstperspectief meer had en dat hij niet kon gaan en staan zoals hij graag zou willen. Dit zorgde voor veel onrust en boosheid in Jan zijn hoofd en voor veel verdriet. Jan wilde graag wonen en werken in de maatschappij en niet op een terrein wonen met mensen waaraan je kunt zien dat ze beperkt zijn. In overleg met de gedragsdeskundige van de zorginstelling waar Jan verbleef en waar meer cliënten en verwanten tegen hetzelfde aanliepen werd er iets nieuws gecreëerd.  Jan werd geplaatst bij de Stichting die zijn naam draagt en die mede door zijn zus, één van de initiatiefnemers, is opgericht.

Inmiddels is Jan ruim 5 jaar als cliënt woonachtig en werkzaam binnen Stichting Jan. Jan woont in een beschermde woonvorm met twee andere bewoners met dezelfde beperking op loopafstand van zijn dagbesteding. De dagbesteding waar Jan nu zijn activiteiten afneemt is Hengelsport Ons Stekkie. Deze bijzondere dagbesteding is mede op initiatief van Jan medio april 2016 opgezet. Dit omdat het knutselen, timmeren en verven op dagbesteding T Houkje absoluut niet aansloot bij wat Jan graag zou willen en zou kunnen. Hier bleken meer dagbesteders tegen aan te lopen. Jan heeft van zijn hobby vissen uiteindelijk zijn dagbesteding/werk kunnen maken. 

Jan heeft het enorm naar zijn zin bij de dagbesteding omdat het gevarieerd is en omdat er goed op wordt gelet dat Jan in zijn enthousiasme niet wordt overschat en overvraagd. Voor alles is er een vaste structuur en ritme. Dit lijkt voor heel veel mensen saai maar niet voor Jan en zijn collega's. Jan leert veel over hoe je een winkel moet draaien, hoe je in moet pakken en moet afrekenen en hoe je moet omgaan met klanten. Allemaal onder toezicht van begeleiding zodat het niet te druk in Jan zijn hoofd wordt en Jan geen gek gedrag vertoont of gaat escaleren. Jan heeft geleerd om hulp te vragen en aan te geven als hij iets niet begrijpt. Ook schaamt hij zich niet meer voor zijn beperking en doet hij niet meer stoer door net te doen alsof hij niet beperkt is en alles weet en kan. Het liefste wil Jan op alles ja zeggen en zeggen dat hij het kan terwijl dit niet zo is. De begeleiders op de dagbesteding komen ook bij Jan thuis. Dat vindt hij fijn want hij houdt niet van vreemde gezichten. Jan heeft geleerd om zijn medecliënten te helpen en er voor elkaar te zijn en te delen met elkaar. Jan woont en werkt in de maatschappij en er zijn heel veel mensen die Jan kennen en groeten en daar wordt Jan erg blij van.

Jan kan zich inmiddels zelf wassen en verzorgen maar heeft wel dagelijks controle en begeleiding daarop nodig want anders laat Jan de persoonlijke verzorging versloffen. Waarom Jan zichzelf zonder begeleiding niet verzorgd, weet hij eigenlijk niet. Het is knap lastig als je moet kiezen tussen de televisie met leuke grappige filmpjes, de spelcomputer of je taken doen. Jan heeft altijd begeleiding nodig om hem de juiste keuze te laten maken. Jan doet met de begeleiding boodschappen omdat Jan anders alleen maar ongezonde maaltijden kiest en geld over wil houden voor het kopen van spelletjes of visspulletjes.

Soms mag Jan zelf een boodschap halen in de winkel in de buurt van de dagbesteding. Dat vindt Jan reuze fijn. Dat ze hem het vertrouwen geven. Inmiddels heeft Jan aardig zijn draai gevonden ten aanzien van het wonen en werken binnen de Stichting. Als Jan een cijfer mag geven voor hoe tevreden hij is dan geeft hij zijn leven op dit moment een dikke 10. Wel heeft hij nog één wens. Graag zou Jan ooit in de toekomst met begeleiding zelfstandig willen wonen, een leuke vriendin krijgen en zijn eigen centjes willen leren beheren. Maar dat kan pas als het helemaal rustig in zijn hoofd is geworden en als Jan voldoende vaardigheden heeft geleerd om ook echt zelfstandig te kunnen wonen. Of dit ooit gaat lukken voor Jan dat weten we niet maar wie alleen maar denkt in beperkingen ziet niet de mogelijkheden en dat is juist waar wij als Stichting voor staan.